VIP ऑरगॅनिक - गांडुळ खत प्रकल्प

सध्याच्या काळात रासायनिक  खतांचा वापर प्रमाणापेक्षा जास्त करत असल्यामुळे त्याचा दुष्परिणाम पिकावर तसेच जमिनीवर दिसून येतो. पूर्वी शेतकरी शेणखत (manure), कंपोस्ट  खत (Compost fertilizer), गाळाचे खत (Sludge fertilizer)  तसेच पिकांची फेरपालट यांचेद्वारे जमिनीची सुपिकता टिकवून ठेवत असे.जमिनीचा सुपीक थर होण्यासाठी गांडूळाचे महत्त्वाचे कार्य करते.
गांडूळ खतामध्ये पिकाच्या वाढीसाठी आवश्यक मुख्य व सूक्ष्म अन्नद्रव्ये एकत्रित उपलब्ध असतात.Insects & Entomology

1.गांडूळ खताचे फायदे (Benefits of vermicomposting) :-
 गांडूळ खतामधील अन्नद्रव्ये पिकाला आवश्यक अशा स्वरूपात उपलब्ध असतात.
 गांडूळ मधील सूक्ष्मजीवांमुळे रोगनिर्माण करणाऱ्या सूक्ष्मजीवांचा नाश होतो .
 पिकावर येणारी रोगराई कमी होते. त्यामुळे कीडनाशकांचा खर्च कमी होतो.
 गांडूळ खतामुळे पाण्याचा योग्य निचरा होतो व जमिनीची जलधारण क्षमता वाढते.
जमिनीची जलधारण क्षमता वाढते.
गांडूळ खतामुळे जमीन भुसभुशीत होते व हवेचे प्रमाण वाढते पिकांना वारंवार पाणी देण्याची गरज भासत नाही पिकांना सर्व आवश्यक सूक्ष्म अन्नद्रव्ये मिळतात, ज्यामुळे उत्पादनात वाढ होते